Laat je afwijzen.

Laat je afwijzen. Veel en vaak. En wees er blij mee. Het betekent namelijk niet zoveel. Alleen dat zien we niet, want niemand wil afgewezen worden. Het doet pijn. Maar die pijn zit alleen in je ego. Dat staart zich blind op de ‘nee’ van de ander en geeft daar betekenis aan. Maar nooit de betekenis die het werkelijk heeft. Een afwijzing wijst namelijk nooit jou persoonlijk af. En al is het wel persoonlijk, dan nog is het geen probleem. Het heeft namelijk een functie.

J.K. Rowling werd door 12 uitgeverijen afgewezen voordat Bloomsbury iets in Harry Potter zag. Stephen King kreeg 30 afwijzingen voor “Carrie”. Walt Disney werd als cartoonist ontslagen omdat hij geen verbeeldingskracht zou hebben. De Beatles werden afgewezen omdat gitaarmuziek uit zou zijn. De leraren van Albert Einstein dachten dat hij dom was. Oprah Winfrey werd ongeschikt geacht voor televisie. Steven Spielberg werd drie keer afgewezen door de filmacademie. En Vincent van Gogh maakte 800 schilderijen, maar verkocht er maar één. Aan een vriend.

Dus. Afwijzing betekent niet dat je niet goed genoeg bent. Maar die betekenis geven we er wel aan. We stemmen zelfs ons gedrag erop af. We willen niet het gevoel hebben dat we niet goed genoeg zijn, dus doen we er alles aan om niet afgewezen te worden, dus zijn we gefocust op wie we moeten zijn of wat we moeten doen om niet afgewezen te worden door de ander, waarbij we vergeten ons af te vragen of dat wat we elkaar te bieden hebben wel waardevol is.

De hele tijd liegen

Dat gedrag zie je dus terug in offertetrajecten en tariefonderhandelingen, zoals ik beschreef in “Verhoog je tarief. Nu.” Ik heb maar een paar keer meegemaakt dat ik een opdracht niet kreeg. Maar als het gebeurde, deed het vroeger altijd pijn. Ik was niet goed genoeg. Dacht ik. Wat ik voor het gemak vergat, waren de keren dat ik een opdracht wel kreeg, maar hem achteraf niet had moeten krijgen. Die geven altijd ellende namelijk. Van die projecten waar je ergens bij voorbaat al iets voelt knagen. Waar je ineens verantwoordelijk gehouden wordt voor dingen die niks met je opdracht te maken hadden. Dat je keihard tegen je eigen waarden aanloopt. Dat is allemaal veel erger namelijk, want dan is er geen match, maar moet je blijven negeren dat je dat doorhebt. Dan moet je de hele tijd liegen. Tegen jezelf.

De ellende is dat het is hoe onze maatschappij werkt. Neem solliciteren. Sommige mensen zijn heel goed in solliciteren. Ik bijvoorbeeld. Ik heb wel eens opgeschept dat ik elke baan kan krijgen die ik wil*. Dat is niet omdat ik overal geschikt voor ben, maar omdat ik toevallig goed ben in solliciteren. Ik kan de ander goed lezen, voel aan waar de ander naar op zoek is en kan dat op dat moment zijn. Maar je hebt er geen ruk aan. Want stel, je krijgt die baan. Woohoo. Je hebt gewonnen. En vanaf dat moment moet je elke dag doen alsof je dat echt bent. Dan moet je iemand zijn die je niet wilt zijn, in een omgeving die niet past, in een baan die je niet wilt. Nu je terugkijkt wilde je eigenlijk alleen maar dat ze jou zouden kiezen. Dat je niet afgewezen zou worden.

De sitcom versie van jezelf

Met daten doe je het ook. Iedereen is bij de eerste date zeg maar de sitcom versie van zichzelf. De leukste variant. De versie die altijd blij is, onthaard, geen scheten laat in bed, wel houdt van ochtendseks en die alles leuk vindt wat de ander zegt. Terwijl jij de ideale versie van jezelf aan het uithangen bent, vraag je je de hele tijd maar één ding af: “Vindt hij/zij me wel leuk?” En daar stem je dan al je gedrag op af. Zodat je niet afgewezen wordt.

Zo stom is dat. Want vraag je eerst eens af of jij de ander leuk vindt. Ja? Dan is het fijn als het wederzijds is. Vind jij de ander leuk maar is het niet wederzijds? Dan heb je er niet zoveel aan. Net als andersom: als de ander jou wil maar jij de ander niet, dan wordt er ook niemand blij van. Afwijzing heeft dus een functie: het laat zien dat er geen match is. De Beatles kunnen nog zo briljant zijn, maar de platenmaatschappij die vond dat gitaarmuziek over was, had ze zelfs met een “ja” niet verder kunnen brengen.

Dus probeer niet ergens in te passen, maar vind iets dat past. Of het nu gaat om daten, solliciteren of ondernemen. Doe niet alles om afwijzing te voorkomen. Doe niet alles om een “ja” te horen. Ga op zoek naar de match. Als die er is, hoef je er veel minder hard voor te werken. En levert het voor iedereen meer op.

 

*Nee, ik wil geen raketgeleerde of neurochirurg worden. Wat ik het liefst wil is toevallig ook wat me van nature goed afgaat en wat ik leuk vind, maar daarover later meer.

 

DE TIPS

  • Weet wat voor jou belangrijk is. Blijf daar trouw aan. Als je dat goed doet, selecteer jij je opdrachtgevers, niet andersom. [Daarover de volgende keer meer.]
  • Jij kunt ook nee zeggen. Wees dan niet bang om de ander af te wijzen. Als je denkt dat je niet de beste persoon bent voor de opdracht, heb dan de ballen om dat te zeggen. Ik beloof je dat er dan vanzelf beter passende opdrachten op je pad komen. [Tenzij je het alleen zegt omdat je je eigen waarde niet ziet. Of omdat je geen zin hebt ofzo. Dan heb je een heel ander probleem.]
  • Als je een opdracht krijg, vraag waarom ze voor jou gekozen hebben. En als je hem niet krijgt, vraag het ook. Was er eigenlijk een match, maar heb je iets gemist? Dan doe je het een volgende keer beter. Was er geen match maar wil je die wel? Wat moet je dan weten, leren of ontwikkelen om die er de volgende keer wel te laten zijn? Was er geen match en wil je die ook niet? Verbeter dan je communicatie over wie je bent en wat je doet en wees je ervan bewust voor wie je het liefst zou willen werken. Dan word je een volgende keer benaderd voor dingen die beter passen.
  • Kiezen ze niet voor jou omdat je te duur bent? Dan is wat jij doet niet belangrijk of relevant genoeg voor ze. Of bied je niet genoeg toegevoegde waarde. Zorg dat wat je oplevert meer waard is dan wat je vraagt. En als je dat al doet, zorg dan dat de ander dat ook ziet. [Ik denk dat hier nog wel vaker wat over ga zeggen.]

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*
*